NPO
NTR

BRAM STRIKWERDA uit Eelde heeft het Groot Kinderdictee der Nederlandse taal 2011 gewonnen!
De leerling van openbare basisschool De Kooi maakte slechts 5 fouten.
Hartelijk gefeliciteerd Bram!

 

Dit jaar maakten de 60 deelnemers in totaal 721 fouten, een gemiddelde van bijna 12 per deelnemer.
Aan het Kinderdictee doen sinds 2007 alleen Nederlandse kinderen mee.

 

Maar liefst 7 kinderen hadden 6 fout: Niek Andries uit Oude-Tonge, Aimée Bogers uit Roosendaal, Sama Benlhai uit Bussum, Max van der Hart uit Bussum, Niek Jans Lötgerink uit Geldrop, Elsa Opheij uit Venlo en Marco Rikkers uit Hardenberg. Totaal werden er 721 fouten gemaakt. Dat is een gemiddelde van 12

vertelt
vanmorgen
krakkemikkige
ijzeren ros
croste
prakkiseerde
dictee
originele
grammaticale
instinkertjes
sommige
onmiddellijk
rechtovereind
Andere foezelen
stiekem
potentiële
onvoldoendes
traceer
typische
bibliothecaris
wc-brillenverkoper
repeteren
A4’tje.
bijdehante
wekenlang
trainden
efficiënte
professionele
curieuze
doorstonden
triomfantelijk
meldden
feilloos
valstrikken
omzeild

Meester Jaap vertelt.

 

Zin 1

‘Toen ik vanmorgen op mijn krakkemikkige ijzeren ros naar schoolcroste, prakkiseerde ik over het dictee dat ik vandaag zou geven, waarbij ik zocht naar originele grammaticale instinkertjes waarvan bij sommigekinderen onmiddellijk de nekharen rechtovereind gaan staan.

 

Zin 2.

Andere foezelen door stiekem af te kijken, terwijl ik altijd de potentiëleklanten voor onvoldoendes vooraf traceer, zodat ze typischedicteewoorden als: bibliothecaris en wc-brillenverkoper, kunnenrepeteren op een A4’tje.

 

Zin 3.

Vroeger waren er van die bijdehante kinderen die wekenlang trainden en zo op efficiënte en professionele wijze mijn curieuze zinnen foutloosdoorstonden en daarna triomfantelijk meldden, dat ze feilloos allevalstrikken hadden omzeild.’

BRAM STRIKWERDA uit Eelde heeft het Groot Kinderdictee der Nederlandse taal 2011 gewonnen!
De leerling van openbare basisschool De Kooi maakte slechts 5 fouten.
Hartelijk gefeliciteerd Bram!

 

Dit jaar maakten de 60 deelnemers in totaal 721 fouten, een gemiddelde van bijna 12 per deelnemer.
Aan het Kinderdictee doen sinds 2007 alleen Nederlandse kinderen mee.

 

Maar liefst 7 kinderen hadden 6 fout: Niek Andries uit Oude-Tonge, Aimée Bogers uit Roosendaal, Sama Benlhai uit Bussum, Max van der Hart uit Bussum, Niek Jans Lötgerink uit Geldrop, Elsa Opheij uit Venlo en Marco Rikkers uit Hardenberg. Totaal werden er 721 fouten gemaakt. Dat is een gemiddelde van 12.bram_strikwerda

 

Op zaterdag 10 december heeft de NTR het Groot Kinderdictee der Nederlandse taal uitgezonden.

Het was te zien om 17:55 uur op Z@pp, Nederland 3.

 

Het evenement werd in 2011 mede mogelijk gemaakt door Van Dale Uitgevers en Newell Rubbermaid/Akkerman.

 

Taalspecialisten van de CED-Groep schrijven jaarlijks het voorrondedictee. Zij registreren en verwerken ook de aanmeldingen. Daarnaast corrigeren zij - samen met de jury - het finaledictee, dat dit jaar was geschreven door de bekende Nederlandse kinderboekenschrijver Jacques Vriens.

 

Meer informatie is te vinden onder het kopje 'Meedoen', links op deze pagina, en op de website van de CED-groep.

bram_strikwerda
Bram Strikwerda, geflankeerd door Jacques Vriens (links op de foto) en Jurre Bosman

kinderdictee_2011
Foto - Leendert Jansen

jacques_vriensJacques Vriens, bekend van Meester Jaap, Achtstegroepers huilen niet, Tien Torens Diep en Oorlogsgeheimen, heeft dit jaar Het Groot Kinderdictee geschreven!

Bekende kinderboekenschrijvers als Paul van Loon, Francine Oomen, Edward van de Vendel, Ted van Lieshout en Mirjam Oldenhove gingen hem voor.

 

Jury
Juryvoorzitter Jurre Bosman, presentator SchoolTV- Weekjournaal, heeft in 2011 het presentatiestokje overgenomen van de veelgeprezen Philip Freriks. Bart Meijer van Het Klokhuis volgde op zijn beurt Jurre Bosman op als juryvoorzitter. Angela Esajas, ambassadrice van de Stichting Lezen en Rozemarijn Moggré, presentatrice van Het Jeugdjournaal, maakten de jury compleet.

 

In de slipstream van Het Groot Dictee der Nederlandse Taal heeft Het Groot Kinderdictee inmiddels ook een vaste plek verworven tijdens de donkere dagen voor Kerstmis.
Zaterdag 10 december werd alweer de achtste editie uitgezonden!
JURYRAPPORT

 

Titel: Meester Jaap vertelt



vertelt eindigt op een t. Het gaat om de persoonsvorm, dus stam plus t, zoals in hij vertelt iets.

 

Zin 1.

‘Toen ik vanmorgen op mijn krakkemikkige ijzeren ros naar schoolcroste, prakkiseerde ik over het dictee dat ik vandaag zou geven, waarbij ik zocht naar originele grammaticale instinkertjes waarvan bij sommige kinderen onmiddellijk de nekharen rechtovereind gaan staan.

 

In vanmorgen moet je twee maal een n schrijven, ook al spreek je die niet uit.

 

Een krakkemikkige ijzeren ros is een gammele fiets, die aan alle kanten rammelt. Krakkemikkig met twee maal twee k’s.

 

ijzeren eindigt op een n, omdat het een stofaanduidend bijvoeglijk naamwoord is.

 

Het werkwoord crossen is afgeleid van het Engelse woord cross.
We schrijven wel crossfiets met een dubbele s (c-r-o-s-s), maar de werkwoorden volgen de Nederlandse spellingregels. Croste schrijf je dus met enkele s, zoals verlossen – verloste.

 

prakkiseren is nadenken of piekeren. Je schrijft het met een dubbele k. Het woord is een verbastering van praktiseren, dat ‘een praktijk uitoefenen, praktijk doen’ betekent.

 

dictee schrijf je met een c. Dit is een uitheems woord. In uitheemse woorden wordt k-t heel vaak als c-t geschreven.

 

originele wordt vaak uitgesproken met vier lettergrepen [or-zjie-nee-le], maar je schrijft er vijf [o-rie-zjie-nee-le].

 

grammaticale met een dubbele m, ook al kun je een lange aa horen in de eerste lettergreep. Een c zoals wel vaker in een uitheems woord.

 

Het is instinker en niet *instinkerd. Daarom geen d voor de uitgang tje. Iemand die stinkt noem je overigens wel een stinkerd, met een d op het eind.

 

sommige mag hier niet eindigen op een n, omdat het woord gevolgd wordt door kinderen. Wanneer sommige gebruikt wordt zonder dat er een zelfstandig naamwoord op volgt, moet je het woord in bepaalde gevallen wel op een n laten eindigen.

 

onmiddellijk met dubbel d en dubbel l

 

rechtovereind staat aaneengeschreven in het Groene Boekje. Er zijn geen duidelijke regels voor het aaneenschrijven van dit soort woorden.

 

Zin 2.

Andere foezelen door stiekem af te kijken, terwijl ik altijd de potentiëleklanten voor onvoldoendes vooraf traceer, zodat ze typischedicteewoorden als: bibliothecaris en wc-brillenverkoper, kunnenrepeteren op een A4’tje.

 

Andere zonder n, want je kunt er kinderen uit de vorige zin bij zetten. Dan schrijf je andere net zoals sommige in de vorige zin, zonder n.

 

foezelen betekent ‘de regels ontduiken, rommelen met de voorschriften’. Je schrijft het woord zoals je het uitspreekt.

 

stiekem ‘in het geheim’ is van oorsprong een Jiddisch of Hebreeuws woord, net als bajes ‘gevangenis’. Let op, dus niet met een – u – zoals je vaak ziet.

 

potentiële is ‘mogelijke’ heeft te maken met potent ‘krachtig, bij machte’. Daarom twee maal een t. Het trema moet je schrijven omdat de dubbele ee van potentieel in open lettergreep een enkele e wordt. Het trema voorkomt dan dat iemand een ie-klank leest.

 

onvoldoendes is het meervoud van onvoldoende. Omdat de e geen volle klinker is, mag er geen apostrof tussen e en s geschreven worden.

 

traceer ‘opspoor’ met een c, zoals het werkwoord fabriceer en heel anders dan prakkiseer.

 

typische met een Griekse y en de uitgang isch.

 

bibliothecaris omdat het een uitheems woord is met th en een c. Daar zijn overigens geen waterdichte regels voor te geven.

 

wc-brillenverkoper aaneen, want het is een samenstelling. Er moet een koppelteken tussen wc en brillen, omdat wc een afkorting is die je met de afzonderlijke letters uitspreekt.

 

repeteren schrijven we met alleen maar e’s als klinkers, ook al kan iemand een kort i in de eerste lettergreep zeggen.

 

De verkleinvorm van A4 is met een apostrof: A4’tje.

 

Zin 3.

Vroeger waren er van die bijdehante kinderen die wekenlang trainden en zo op efficiënte en professionele wijze mijn curieuze zinnen foutloosdoorstonden en daarna triomfantelijk meldden, dat ze feilloos allevalstrikken hadden omzeild.’

 

bijdehante is de verbogen vorm van bijdehand, wat betekent ‘slim, handig’. Het woord heeft met hand te maken. Toch spellen we bijdehante met een t, omdat het woord anders verkeerd gelezen zou worden.

 

wekenlang aaneen, zoals alle samenstellingen met –lang als tweede deel. Weken moet met een n, omdat dit woord buiten de samenstelling ook met een n geschreven moet worden.

 

trainden is de verleden tijd van het werkwoord trainen dat we uit het Engels hebben overgenomen.

 

efficiënte met een trema op de tweede e, om te voorkomen dat je de i en e samen als lange ie-klank zou lezen *[ef-fie-sien-te].

 

professionele met een enkele f, zoals in professor. Een dubbele ss omdat het woord verwant is aan professie ‘beroep’.

 

curieuze ‘rare, raadselachtige’ is een woord afkomstig uit het Frans. Met een – z -

 

doorstonden is de verleden tijd van het werkwoord doorstaan. Bij onregelmatige werkwoorden schrijven we geen dubbele d in de verleden tijd.

 

Het eerste deel van triomfantelijk is het woord triomf. Dat eindigt op een f. Daarom schrijf je triomfantelijk ook met een f.

 

meldden is hier de verleden tijd van melden. Stam plus de, dus een dubbele d in dit geval en een n omdat het de meervoudsvorm is.

 

feilloos betekent ‘zonder te falen, zonder fouten’. Met dubbel – l -.

 

valstrikken met een enkele s en twee k's, omdat het woord is opgebouwd uit val en het meervoud van strik. Dit is een ander woord voor 'instinkers'. Je zou aan vals kunnen denken, maar het gaat om een val, zoals in muizenval. Iets waar je intuint, een val waar je in verstrikt raakt.

 

omzeild met een korte ei is niet lastig voor wie weet dat zeil met een korte ei geschreven moet worden. Het is hier het voltooide deelwoord. Bij voltooide deelwoorden mag je redeneren dat je een d moet schrijven omdat je een d hoort bij verlenging van het woord (omzeilde).

4 juni 2014

Juryleden:
Anneke Neijt
Inez Weski
Ludo Permentier
Arnon Grunberg (in 2012 wordt dit Adriaan van Dis)

 

Advocate Inez Weski is de nieuwe juryvoorzitter van het Groot Dictee der Nederlandse Taal. Zij volgt daarmee oud-minister van OC&W Ronald Plasterk op, die zijn termijn van drie jaar heeft volbracht.

 

Mr. I. N. (Inez) Weski (1955) is een bekend strafpleiter uit Rotterdam. Sinds 1978 werkt zij voor kantoor ‘Weski Heinrici Advocaten’. Haar specialisme ligt in grensoverschrijvende zaken. Ze is een veelgevraagd spreker op (inter-)nationale juridische en politieke fora.

 

Met regelmaat geeft zij via verschillende media haar mening over het strafrecht.

 

Prof. dr. Anneke Neijt is hoogleraar Nederlandse taalkunde aan de Radboud Universiteit in Nijmegen.

 

Ludo Permentier is o.a. auteur van de leidraad van het Groene Boekje.

 

Arnon Grunberg heeft bestsellers als 'Tirza' en 'Huid en haar ' op zijn naam. Ook schrijft hij dagelijks een puntige column in de Volkskrant.