NPO
NTR
4 juni 2014

Prof. H. (Henk) J. L. Vonhoff - voorzitter:
bekend oud-politicus voor de VVD; hij was onder meer staatssecretaris en Commissaris van de Koningin in Groningen. Hij bekleedde daarnaast een flink aantal bestuursfuncties.

 

Prof.dr. P.G.J. van Sterkenburg:
directeur van het Instituut voor Nederlandse Lexicologie in Leiden en een van de samenstellers van het Groene Boekje.

 

Martine Tanghe:
presentatrice en programma-maakster bij de Belgische VRT.

 

Prof.dr. Th.A.J.M. Janssen: :
hoogleraar Nederlandse taalkunde aan de Vrije Universiteit in Amsterdam.

4 juni 2014

TV uitzending

WINNAAR:

Jacques Verhaeghe
(Vlaanderen) 6 fouten

 

2. Jan Smet & Guido Wouters - 10 fouten
3. Mart Nieuwehuijse - 11 fouten
4. Luc Vanderelst - 12 fouten

 

Gemiddeld alle spelers

 

37 fouten (60 deelnemers)

 

Totaal aantal fouten: 2274

Beste prominenten

  1. Vincent Van Quickenborne, politicus (Vlaanderen)
    17 fouten
  2. Nelleke Noordervliet, schrijver (Nederland)
    21 fouten
  3. Carrie, columniste (Nederland)
    24 fouten

Titel: De brief

 

1 handgeschreven
2 te zijner tijd
3 loodje
4 rijst
5 heden ten dage
6 velen
7 te midden van
8 rijkgeschakeerde
9 collectie
10 goedbedoelde
11 kerstkaarten
12 voorzover
13 althans
14 pennenvruchten
15 appreciëren
 
16 e-mailcultuur
17 kousenvoeten
18 stilistische
19 teweeggebracht
20 bijdetijdse
21 kattebelletjes
22 uitentreuren
23 gejijd
24 gejoud
25 cedilles
26 i-grecs
27 brij
28 gedachtespinsels
29 algauw
30 allerbelabberdst
31 van afkomen
 
32 Allerwegen
33 wordt
34 elektronicatijdperk
35 communicatiedrift
36 rigoureus
37 prakkiserend
38 word
39 weifelingen
40 dankzij
41 apenstaartje
42 tamtam
43 gecommuniceerd
44 te veel
45 apekool
 
46 uitweiden
47 adellijke
48 omaatje
49 crapaudtje
50 ovale
51 contact
52 geprivilegieerde
53 ver weg
54 overzee
55 ooggetuigenverslag
56 boordevol
57 tante Betje's
58 clichés
59 apropos
 
60 zeventiende-eeuwse
61 clair-obscur
62 plachten
63 gracieus
64 geklede
65 ganzenveer
66 porseleinen
67 sibille
68 syllaben
69 kalligraferen
 
70 postiljon
71 pakketjes
72 roodgekleurde
73 gedichte
74 litanieën
75 onverbiddelijke
76 cadans
77 verafgelegen
78 locaties
79 verbeidden
80 reikhalzend
81 lokale
82 tegen opzag
83 langverwachte
84 schrijfproducten
85 mecenas
86 geëmailleerde
87 vlijen
 
88 weleens
89 grinniken
90 elektronische
91 e-mail
92 vleierig
93 koalaatje
94 getrakteerd
95 freudiaanse
96 minnelyriek
97 sint-janskruid
98 karwijzaad
99 zotteklap (Van Dale gebruikt hier wel de tussen-n: zottenklap)
100 gevlij
101 hartenkreet
102 ten slotte
103 zo-even
104 te berde
105 halsstarrig
106 geë-maild
107 schalmeien
108 cimbalen
109 comeback
110 epistolaire
111 metier

3 juni 2014

(spelling 1995)

 

De brief

 

Legt de handgeschreven brief te zijner tijd het loodje? Die vraag rijst heden ten dage bij velen te midden van de rijkgeschakeerde collectie goedbedoelde kerstkaarten, voorzover zij althans persoonlijke pennenvruchten appreciëren.

 

De e-mailcultuur heeft op kousenvoeten een stilistische revolutie teweeggebracht; in bijdetijdse kattebelletjes wordt uitentreuren gejijd en gejoud, terwijl cedilles en i-grecs er in de brij van gedachtespinsels algauw allerbelabberdst van afkomen.

 

Allerwegen wordt je voorgehouden dat het elektronicatijdperk de communicatiedrift rigoureus heeft aangewakkerd; daarover prakkiserend word je door weifelingen overvallen: wordt dankzij het apenstaartje niet met veel tamtam gecommuniceerd over te veel apekool?

 

Wat zullen we uitweiden over dat adellijke omaatje dat opstond uit haar crapaudtje om, gezeten aan een ovale tafel, contact te leggen met haar geprivilegieerde kleindochter ver weg overzee? Haar familiale ooggetuigenverslag zat boordevol tante Betjes en clichés, maar niemand bracht haar van haar apropos.

 

Bij zeventiende-eeuwse genreschilders was de briefschrijfster een geliefd thema; in sfeervol clair-obscur plachten zij een gracieus geklede vrouw af te beelden die de ganzenveer in een porseleinen inktpotje doopte om als een sibille de syllaben sierlijk te kalligraferen.

 

Vroeger bracht een postiljon pakketjes met roodgekleurde lak gedichte litanieën in een onverbiddelijke cadans op verafgelegen locaties; later verbeidden dorpelingen reikhalzend de lokale postbode, die er niet tegen opzag in weer en wind de langverwachte schrijfproducten - als ware hij een mecenas - in geëmailleerde brievenbussen neer te vlijen.

 

Tegenwoordig moeten wij weleens grinniken om een elektronische liefdesbrief; wie wil nu per e-mail vleierig worden aangesproken met 'Mijn koalaatje' of worden getrakteerd op freudiaanse minnelyriek over sint-janskruid en karwijzaad of andere zotteklap om in het gevlij te komen?

 

Een hartenkreet ten slotte na wat zo-even te berde is gebracht: de brief, de wonderzalf van het leven, gaat verloren als nog slechts halsstarrig wordt geë-maild; blaas de schalmeien, sla de cimbalen en wek op tot een comeback van het epistolaire metier.

3 juni 2014

 

De tekst van dit elfde dictee was van Han van Gessel.

 

NRC Handelsblad schreef voorafgaand aan het dictee:

" 'Wie ben ík, als zelfs de minister 40 fouten maakt?'

DANIELLE PINEDO -

'Machiavellisten in een deux- chevauxtje' (1999), 'polonaise in een diaconessenhuis' (1998), 'dictatoriaal kruidje-roer-mij-niet' (1994). Veel Nederlanders en Vlamingen zullen opschrikken bij het lezen van deze zinsneden. Want was het nou mét of zonder koppelteken? Een k of een c? Wel of geen hoofdletter? Ook zondag zullen naar schatting één miljoen kijkers afstemmen op Nederland 3 voor het Groot Dictee der Nederlandse Taal.

700.000 van hen onderwerpen zich daadwerkelijk aan wat initiator Philip Freriks ooit omschreef als een "flagrante vorm van zelfkastijding".

Toen de nieuwslezer en ex-correspondent voor het Journaal eind jaren tachtig bij de toenmalige cultuurafdeling van de NOS het plan voor een
tv-dictee indiende, ontving hij niets dan hoon. "Een dictee op tv - dat leek vooral anti-tv", schrijft Freriks in het vorig jaar verschenen boekje Tien jaar Groot Dictee. Hij had het concept afgekeken van de Franse televisie, waar Bernard Pivot in 1985 een hype creëerde met zijn programma 'Franse Spellingkampioenschappen'. Met steun van producent en neerlandicus Jef Rademakers kwam er in 1990 alsnog een Nederlandse variant - met Freriks als boegbeeld.

Het idee was simpel: nodig zestig Vlamingen en Nederlanders uit. De helft via de krant geselecteerde spellingfanaten, de andere helft prominenten: acteurs, politici, kunstenaars, schrijvers, televisiemakers en sporters. Zorg voor een goede mix - dus niet alleen een Borst en een Sorgdrager, maar ook een Luca en een Chabot. Kies een gewichtige setting (de Eerste Kamer bijvoorbeeld) en jaag de gasten bij voorkeur angst aan: 'U bent niet verplícht uw resultaten openbaar te maken'. En benoem tenslotte een juryvoorzitter die het geheel cachet geeft (Vonhoff). [...] ''   bron: NRC Handelsblad, zie hier het hele artikel.